‘દ્રષ્ટિ‘ મિશનની સફળતા બદલ બેંગલુરુ સ્થિત સ્ટાર્ટઅપ ગેલેક્સઆઈની ટીમને અભિનંદન આપતા, વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ તેને ભારતની અવકાશ યાત્રામાં એક મુખ્ય સીમાચિહ્નરૂપ ગણાવ્યું. તેમણે નોંધ્યું કે, આ વિશ્વનો પ્રથમ ઓપ્ટોએસએઆર ઉપગ્રહ છે, અને દેશના યુવાનોની નવીન ક્ષમતાઓનો પુરાવો છે. 

‘દ્રષ્ટિ‘ નામનો આ ઉપગ્રહ કેલિફોર્નિયા, યુએસએથી સ્પેસએક્સ ફાલ્કન 9 રોકેટ દ્વારા લોન્ચ કરવામાં આવ્યો હતો. ગેલેક્સઆઈ દ્વારા વિકસિત, ભારતનો અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો ખાનગી રીતે નિર્મિત પૃથ્વી અવલોકન ઉપગ્રહ છે. ગેલેક્સઆઈના સીઈઓ સુયશ સિંહે સમજાવ્યું કે ‘દ્રષ્ટિ‘ કોઈપણ પરિસ્થિતિમાં જોવાની ક્ષમતા દર્શાવે છે. આ ઉપગ્રહ એકસાથે મલ્ટિસ્પેક્ટ્રલ કેમેરા અને સિન્થેટિક એપર્ચર રડાર (SAR)નો ઉપયોગ કરે છે, જે વૈશ્વિક સ્તરે પ્રથમ વખત પ્રાપ્ત થઈ રહ્યું છે. આ ઉપગ્રહ વાદળોમાંથી, અંધારામાં અને પ્રતિકૂળ હવામાન પરિસ્થિતિઓમાં પણ પૃથ્વીની સ્પષ્ટ છબીઓ કેપ્ચર કરવામાં સક્ષમ છે. સામાન્ય રીતે, વાદળોના આવરણ દ્વારા ઓપ્ટિકલ ઉપગ્રહો બિનઅસરકારક બની જાય છે.

જોકે, SAR ટેકનોલોજી બધી હવામાન પરિસ્થિતિઓમાં અસરકારક રીતે કાર્ય કરે છે. ભારત જેવા ઉષ્ણકટિબંધીય દેશમાં, જ્યાં વાદળોનું આવરણ વારંવાર હાજર રહે છે. આ ટેકનોલોજીને અત્યંત મૂલ્યવાન માનવામાં આવે છે. એક અભ્યાસ મુજબ, પૃથ્વીની સપાટીનો લગભગ 70 ટકા ભાગ કોઈપણ સમયે વાદળોના આવરણ હેઠળ રહે છે. જેના કારણે પ્રમાણભૂત ઉપગ્રહ ઇમેજિંગ અવરોધાય છે. આ 2 તકનીકોને એકીકૃત કરીને, ‘દ્રષ્ટિ‘ વધુ ચોક્કસ અને કાર્યક્ષમ છબીઓ પ્રદાન કરશે. જે ખાતરી કરશે કે, વપરાશકર્તાઓને હંમેશા વિશ્વસનીય ડેટાની ઍક્સેસ મળશે. આ ઉપગ્રહ સરહદ દેખરેખ, સંરક્ષણ કામગીરી, આપત્તિ વ્યવસ્થાપન, કૃષિ, માળખાગત સુવિધાઓ અને વીમા જેવા ક્ષેત્રોમાં નોંધપાત્ર સહાય પૂરી પાડવા માટે તૈયાર છે.

જો આ ક્ષમતા અગાઉ હોત, તો ભારતને તેના લશ્કરી કામગીરી સંબંધિત છબીઓ માટે વિદેશી ઉપગ્રહો પર આધાર રાખવો પડ્યો ન હોત. તાજેતરના વૈશ્વિક સંઘર્ષોએ રાષ્ટ્રોને તેમની પોતાની સ્વતંત્ર ઉપગ્રહ ડેટા ક્ષમતાઓ ધરાવવાની મહત્વપૂર્ણ જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્યો છે. આ ઉપગ્રહનું વજન આશરે 190 કિલોગ્રામ છે અને તે 1.5 મીટર સુધીના રિઝોલ્યુશન સાથે ઉચ્ચ-રિઝોલ્યુશન છબીઓ પ્રદાન કરવામાં સક્ષમ છે.

ભવિષ્યમાં તેની ક્ષમતાઓને 0.5 મીટર સુધી વધારવાની યોજના છે. ‘દ્રષ્ટિ‘ ફક્ત એક સ્વતંત્ર ઉપગ્રહ નથી, પરંતુ એક મોટા નક્ષત્રની શરૂઆત છે. કંપની આગામી 4 વર્ષમાં 8થી 12 ઉપગ્રહો લોન્ચ કરવાની યોજના ધરાવે છે. આ પહેલમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ ટેકનોલોજીનો પણ સમાવેશ થાય છે, જે ઉપગ્રહને અવકાશમાં સ્વાયત્ત રીતે ડેટા પર પ્રક્રિયા કરવા અને વધુ ઝડપે કાર્યક્ષમ માહિતી પહોંચાડવા સક્ષમ બનાવે છે.