આજના ડિજિટલ યુગમાં આપણે ચાની કિટલીથી લઈને મોટા મોલ સુધી દરેક જગ્યાએ કરિયાણું ખરીદવા કે બિલ ચૂકવવા માટે Google Pay, PhonePe કે Paytm જેવી UPI એપ્લિકેશન્સનો બહોળો ઉપયોગ કરીએ છીએ. જો તમે પણ રોજિંદા નાણાકીય વ્યવહારો માટે UPI પર સંપૂર્ણપણે નિર્ભર છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે ખૂબ જ અગત્યના છે.
આગામી 15 ઓક્ટોબર, 2026 થી નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (NPCI) અને કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા UPI વ્યવહારો માટે એક નવું મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) માળખું લાગુ થવા જઈ રહ્યું છે. નવા નિયમોની જાહેરાત સાથે જ બજારમાં એવી ગેરસમજ ફેલાઈ છે કે હવે સામાન્ય માણસ માટે UPI પેમેન્ટ મોંઘું બનશે. પરંતુ સત્ય કંઈક અલગ જ છે. 15 ઓક્ટોબરથી લાગુ થનારા આ નવા નિયમોથી સામાન્ય ગ્રાહકોએ જરા પણ ગભરાવાની જરૂર નથી. ચાલો, ઓન-પેજ એસઈઓ (SEO) અને નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે આ નવા ફેરફારોને સરળ ભાષામાં વિગતવાર સમજીએ.
સરકારે સ્પષ્ટતા કરી છે કે સામાન્ય નાગરિકો માટે UPI સેવાઓ હંમેશની જેમ જ સંપૂર્ણપણે મફત રહેશે. કોઈપણ બેંક કે UPI એપ ઓપરેટર ગ્રાહકો પાસેથી કોઈ વધારાની ફી, પ્લેટફોર્મ ચાર્જ કે છુપાયેલા શુલ્ક વસૂલી શકશે નહીં. તમે તમારા મિત્રો કે સંબંધીઓને (P2P એટલે કે વ્યક્તિ-થી-વ્યક્તિ) 10 રૂપિયા મોકલો કે 1 લાખ રૂપિયા ટ્રાન્સફર કરો, તે તમામ વ્યવહારો પર કોઈ જ ચાર્જ લાગશે નહીં.
નવા MDR ચાર્જ કોને અને ક્યારે લાગશે?
આ નવો શુલ્ક માત્ર કોમર્શિયલ એટલે કે વેપારી વ્યવહારો (P2M – વ્યક્તિ-થી-વેપારી) પર જ લાગુ થશે, અને તે પણ ત્યારે જ જ્યારે એકસાથે ટ્રાન્ઝેક્શનની રકમ 2,000 રૂપિયાથી વધુ હોય. 2,000 રૂપિયાથી નીચેના તમામ વેપારી પેમેન્ટ્સ સંપૂર્ણ મફત રહેશે.
નવા માળખા મુજબ શુલ્કની વહેંચણી નીચે મુજબ છે:
સામાન્ય વેપારીઓ: 2,000 રૂપિયાથી વધુના પેમેન્ટ પર 0.4% જેટલો નજીવો MDR લાગશે. જો પેમેન્ટ 75,000 રૂપિયા કે તેથી વધુની મોટી રકમનું હશે, તો પણ મહત્તમ ચાર્જ 300 રૂપિયા સુધી સીમિત રહેશે.
